Di Sebalik Kontroversi Di Forest City, Siapa Sebenarnya Pengasas ‘Network School’ Balaji Srinivasan?

Isu penubuhan dan operasi “Network School” di Forest City, Johor kini sedang menjadi topik hangat di dada akhbar dan media sosial selepas pihak berkuasa termasuk Kementerian Dalam Negeri (KDN) memulakan siasatan menyeluruh.

Kontroversi ini mula tercetus apabila timbul dakwaan mengenai kehadiran peserta warga asing, termasuk isu kemasukan individu yang didakwa memegang pasport Israel melalui negara kedua. Di sebalik kekecohan yang melanda projek komuniti teknologi swasta ini, tumpuan kini terarah kepada dalang utama di sebalik idea tersebut iaitu pengasasnya, Balaji Srinivasan.

Figura Berpengaruh Dunia Kripto & Silicon Valley

Bagi komuniti teknologi global dan Silicon Valley, nama Balaji Srinivasan sememangnya tidak asing lagi kerana beliau merupakan antara figura paling berpengaruh dalam dunia digital dan mata wang kripto. Beliau merupakan bekas Ketua Pegawai Teknologi (CTO) bagi Coinbase, sebuah platform pertukaran kripto gergasi dunia, selain pernah menjadi rakan kongsi umum di firma pelaburan terkemuka, Andreessen Horowitz.

Memiliki latar belakang akademik yang sangat luar biasa dengan kelulusan Doktor Falsafah (PhD) dari Universiti Stanford, Balaji dikenali sebagai seorang usahawan pintar yang sangat taksub dengan idea bahawa teknologi mampu melangkaui kuasa politik sesebuah kerajaan.

Kerjaya & Cabang Perniagaan Utama

• Keusahawanan Teknologi (Tech Entrepreneurship): Beliau merupakan pengasas bersama syarikat genomik klinikal, Counsyl (yang kini diambil alih oleh Myriad) serta platform Earn.com (yang diambil alih oleh Coinbase).
• Modal Teroka (Venture Capital): Beliau pernah berkhidmat sebagai rakan kongsi umum (general partner) di firma Andreessen Horowitz (a16z), di mana beliau memberi tumpuan kepada pelaburan dalam bidang kripto, bioteknologi, dan teknologi terpencar (decentralized technology).
• Negara Rangkaian (The Network State): Srinivasan merupakan penulis buku “The Network State: How to Start a New Country”. Buku ini menggariskan visi beliau untuk membina komuniti dalam talian yang sangat tersusun, yang mana akhirnya mampu memiliki wilayah fizikal dan menuntut pengiktirafan kedaulatan sendiri.
• Sekolah Rangkaian (The Network School): Beliau mengasaskan Network School, iaitu sebuah pusat komuniti kediaman dan pembelajaran bersama (co-living & co-learning) bagi golongan pengembara digital (digital nomads) serta pengasas syarikat pemula (startup) yang terletak di Forest City, Malaysia.
• Tokoh Awam (Public Figure): Beliau merupakan seorang pelopor pemikiran (thought leader) yang sangat aktif dalam dunia teknologi dan Web3. Beliau juga pernah mencuri tumpuan dunia pada tahun 2023 apabila membuat taruhan bernilai $2 juta (RM8.8 juta) dengan ramalan bahawa nilai Bitcoin akan mencecah $1 juta bagi setiap satu syiling.

Impian Balaji Membina “Negara Rangkaian”

Projek Network School ini sebenarnya merupakan percubaan sulung Balaji untuk menterjemahkan teori popular yang ditulisnya sendiri iaitu “The Network State” (Negara Rangkaian). Menerusi konsep ini, beliau mempercayai bahawa masyarakat masa depan tidak lagi memerlukan sempadan fizikal atau negara bangsa tradisional.

Sebaliknya, komuniti digital yang mempunyai minat yang sama boleh berkumpul secara dalam talian, mengumpul dana, dan akhirnya membeli kawasan fizikal tersendiri untuk hidup di bawah undang-undang mereka sendiri. Kemudahan infrastruktur moden dan status Forest City sebagai zon khas menjadikannya lokasi eksperimen fizikal yang dianggap paling sempurna di mata Balaji.

Bertembung Dengan Undang-Undang & Kedaulatan Negara

Walau bagaimanapun, impian membina “negara teknologi” ini nampaknya telah melanggar dinding sensitiviti geopolitik dan undang-undang keselamatan di Malaysia. Kelonggaran kemasukan komuniti asing ini mula dipertanyakan sehinggakan kerajaan negeri Johor dan agensi persekutuan terpaksa campur tangan bagi menyemak status visa serta dokumen perjalanan para peserta.

Ketika siasatan terperinci sedang giat dijalankan oleh Jabatan Imigresen dan pihak polis, masa depan projek eksperimen Balaji di tanah air kini menjadi tanda tanya besar sama ada ia akan diteruskan atau bakal dihentikan sepenuhnya demi kedaulatan negara.

Sumber: Forbes, Business Times